Metoda i źródła

Wyniki pomiarów godzinowych z archiwum „Bank danych pomiarowych” GIOŚ za lata 2000–2025 (powietrze.gios.gov.pl/pjp/archives) oraz oficjalny plik metadanych stacji. Stacje, które zmieniały kod, połączyliśmy według tego pliku. Do analizy pyłu weszły noce od 2003/04 do 2024/25: 281 stacji, 2 032 par stacja × noc dla PM10 i 657 dla PM2,5 (119 stacji). Danych za noc 2025/26 GIOŚ jeszcze nie opublikował w archiwum.

GIOŚ opisuje pomiar godziną jego końca, w czasie zimowym. Na wykresach podajemy początek godziny: „00:00” to pomiar z 00:00–01:00.

Stacja wchodzi do obliczeń dla danej nocy, jeśli ma co najmniej 13 z 14 pomiarów między 18:00 a 08:00, w tym oba z 00:00–02:00.

„Przed” to średnia z godzin 21:00–24:00, „szczyt” to pomiar z 00:00–01:00, „po” to średnia z 05:00–08:00.

Między „przed” a „po” prowadzimy prostą linię: tak wyglądałaby noc bez skoku. Nadwyżka to suma różnic między pomiarem a tą linią w godzinach 00:00–05:00. Udział w roku to nadwyżka podzielona przez sumę wszystkich godzinowych stężeń w roku kalendarzowym, który zaczyna się tą nocą.

Doba liczy się, gdy ma co najmniej 18 z 24 pomiarów. Rok wchodzi do rankingu, gdy ma co najmniej 274 takie doby. „Zwykły dzień zimy” to mediana średnich dobowych z grudnia, stycznia i lutego na tej samej stacji.

Od średniej dobowej 1 stycznia odejmujemy nadwyżkę podzieloną przez 24 i sprawdzamy, czy wynik nadal przekracza 50 µg/m³.

Wyniki, z których rysowane są wykresy: wyniki.json, stacje.json. Obliczenia przeliczono 14.11.2026.